Het MBO alleen kan geen 12.000 nieuwe zorgverleners leveren
24 jan 2012
Er moeten 12.000 extra banen in de ouderenzorg komen, Via het MBO alleen is dat niet mogelijk. De vraag blijft dus: waar komt dat extra personeel vandaan?
Het kabinet heeft, bij monde van minister Schippers, gezegd dat die 12.000 extra mensen er komen. Ze maken er geld voor vrij. “Dat hebben we afgesproken dat gaan we de komende vierenhalf jaar ook gewoon doen”.
In de Barometer Zorg (najaar 2011) najaar 2011 van Calibris (kenniscentrum voor leren in de praktijk in zorg, welzijn en sport) wordt duidelijk gemaakt dat die 12.000 extra werknemers niet zomaar gevonden kunnen worden.
“Het aantal MBO-studenten gaat naar verwachting de komende jaren achteruit. De instroom laat nu al een dalende lijn zien. Een delen van Nederland s nu dus al sprake van een duidelijke teruggang in het aantal studenten. De (ouderen)zorg zal zich de komende jaren nadrukkelijk als aantgrekkelijke werkgever moeten profileren. “
Volgens het rapport is het belangrijk tevreden werknemers vast te houden, te zorgen voor meer en passende stageplaatsen. Werknemers in de zorg hebben al aangegeven best langer door te willen werken als de werkgevers meer gaan letten op werkomstandigheden (zwaar lichamelijk werk en onregelmatige diensten).
Negen van de tien werknemers geven aan tevreden te zijn over hun werk maar zijn veel minder positief over het salaris dat daarbij hoort.
Met de opmerking van Staatssecretaris Veldhuijzen van Zanten dat “zorginstellingen meer hun best moeten doen om goede en stimulerende stageplaatsen aan te bieden” is het probleem dus nog niet opgelost.
Naast goede opleiding en stageplaatsen zal het vak verpleging en verzorging ook economisch aantrekkelijk gemaakt moeten worden om die 12.000 extra mensen binnen de gestelde termijn te vinden.
Ik lees een bericht van de SP in Amsterdam: fatsoenlijk loon voor werk in de thuiszorg.
De titel triggered me toch even verder te lezen, ook al vind ik het een understatement: loon naar werken is toch iets vanzelfsprekend?
Het bericht vermeld dat Cordaan een aanbesteding voor de thuiszorg gewonnen heeft en aan de slag kan. De SP is bang dat de kwaliteit van zorg gaat inboeten omdat de aanbesteding zo goedkoop mogelijk werd gehouden: Door de signaleringsfunctie uit het takenpakket te halen kunnen medewerkers 5 schalen lager worden ingezet.
Is er dan nog wel sprake van thuiszorg? Of hebben we het gewoon over schoonmaak werk? Er is niks mis met schoonmaak werk natuurlijk, maar noem het beestje dan wel gewoon bij de naam. Thuiszorg is meer dan alleen de boel schoonhouden en een signaleringsfunctie hoort daar onlosmakelijk bij.
De SP heeft een petitie aangeboden aan de directie van Cordaan In een reactie daarop laat Cordaan weten ‘dat de medewerkers er niet op achteruit zullen gaan’.
Dat zal dan misschien zo zijn, de toekomst zal het uitwijzen. Maar hoe zit het met de cliënten, ik kan me toch niet aan de indruk onttrekken dat die er wel op achteruit gaan.
Om maar met de deur in huis te vallen: het blijft nog steeds onduidelijk:
In april 2010 werd niet alleen aangekondigd maar ook beloofd dat zzp-ers de mogelijkheid gaan krijgen zorg in natura aan te bieden. Vandaag, 1 november 2011 is de contracteerdatum voor 2012 inmiddels voorbij en zijn de criteria en uitgangspunten waaraan de zzp-ers moeten gaan voldoen om Zorg In Natura te kunnen leveren nog steeds niet geformuleerd.
Voor 2012 is het dus te laat, zorgkantoren hebben hun afspraken voor het leveren van zorg inmiddels gemaakt.
Papier en praktijk
Hoewel het op papier mogelijk is als zzp-er een aanvraag in te dienen bij het zorgkantoor blijkt de praktijk weerbarstiger. Aanvragen van individuele zzp-ers worden afgewezen door de zorgkantoren omdat zzp-ers niet kunnen voldoen aan de geldende criteria, die opgesteld zijn voor reguliere AWBZ organisaties: zzp-ers hebben geen cliëntenraad, geen raad van toezicht of hebben geen minutenregistratie, etc.
Verantwoordelijk
Mw. Venrooy-van Ark en mw. Ziengs (beide VVD) hebben Kamervragen gesteld over de stand van zaken bij overgang van zorgaanbieder van PGB naar Zorg In Natura. In haar antwoord van 31 oktober j.l. verwijst de staatssecretaris vooral naar de verantwoordelijkheid van de zorgverzekeraars en zorgkantoren: zij zijn verantwoordelijk voor de voortgang, het opstellen van de criteria en het creëren van de mogelijkheid voor zzp-ers om Zorg in natura te leveren.
Dat de aanvragen van zzp-ers op dit moment worden afgewezen vindt zij een logisch gevolg van het feit dat verzekeraars en zorgkantoren (nog) geen regels hebben geformuleerd voor het afsluiten van contracten met zzp-ers. Zij moeten dus nog altijd voldoen aan de inkoopregels die voor reguliere zorginstellingen gelden (procesmatige, kwaliteits- en zorginhoudelijke criteria).
In gesprek met zorgverzekeraars
Veldhuijzen van Zanten vermeld in haar brief aan de Tweede Kamer ook dat zij in gesprek is met Zorgverzekeraars Nederland over aanpassingen van de criteria om het mogelijk te maken dat vanaf 2012 rechtstreeks zelfstandige zorgverleners kunnen worden gecontracteerd.
De contracten voor 2012 zijn echter al afgesloten, effectief zullen de zzp-ers dus pas vanaf 1 januari 2013 aan de slag kunnen met het leveren van Zorg in Natura.
Op papier is het dus wel geregeld dat zzp-ers Zorg In Natura kunnen aanbieden vanaf 1 januari 2012, maar in de praktijk is het onmogelijk.
De staatssecretaris blijft van mening dat in het voorjaar van 2012 alles afgerond zal zijn en ze gaat zich bij het overleg met Zorgverzekeraars Nederland inspannen om te kijken op welke manier zzp-ers eventueel nog een rol kunnen spelen bij de aanvullende contracteringen in 2012.
Vooralsnog wordt de voortgang van dit hele proces als verantwoording teruggelegd bij de zorgverzekeraars en zorgkantoren. Zij bepalen de regels, criteria en uitgangspunten.
De zorgverzekeraars hebben gemeld dat UVIT in het najaar is gestart met een pilot, waarbij zzp-ers, verdeeld over 2 teams, ervaring op gaan doen met het leveren van Zorg In Natura. Over de voortgang van de pilot blijft het angstvallig stil.
Samengevat
Om kort samen te vatten: er ontstaat straks een grote toestroom van PGB budgethouders naar de AWBZ instellingen. De AWBZ instellingen worstelen met een stijgend tekort aan zorgverleners en moeten alle zeilen bij zetten om alle extra aanvragen voor Zorg in Natura bij te kunnen houden.
Tegelijkertijd staan op dit moment de zelfstandige zorgverleners nog steeds buiten spel: ze kunnen geen Zorg In Natura leveren en kunnen zich niet voorbereiden op de nieuwe situatie omdat ze geen idee hebben aan welke verwachtingen ze straks moeten gaan voldoen.
Het wordt hoog tijd voor duidelijkheid!